Adölesan Dönem Voleybol Sporcularında Pliometrik Antrenmanın Temel Motorik Özelliklere Etkisi
DOI:
https://doi.org/10.70736/spjses.335Anahtar Kelimeler:
Pliometrik antrenman, temel motorik özellikler, voleybolÖzet
Bu çalışma 6 hafta ve haftada 2 gün olacak biçimde tasarlanan pliometrik antrenmanın adölesan dönemde voleybola yeni başlayan sporcularda sürat, dikey sıçrama, çeviklik ve bacak kuvveti parametrelerine etkisini belirlemek için tasarlandı. Araştırmaya kontrol grubu n=9, deney grubu n=9 toplam 18 gönüllü sporcu katılmıştır. Kontrol grubuna haftada iki gün rutin voleybol antrenmanı uygulandı. Deney grubuna ise voleybol antrenmanına ek olarak haftada iki gün pliometrik antrenman programı uygulanmıştır. Voleybol sporcularının kilo, boy, yaş ve beden kütle indeksi (BKİ) ölçümleri yapıldı ve 6 haftalık uygulamanın sonunda sporcuların sürat, durarak uzun atlama, dikey sıçrama, çeviklik, sırt ve bacak kuvveti parametrelerindeki değişimler incelenmiştir. Verilerin normallik dağılım durumunu tespit etmek amacıyla Shapiro Wilk testi uygulandı, sonuçları incelendi ve verilerin dağılımının normal olduğu gözlemlendi. Bu doğrultuda uygulanan pliometrik antrenmanın ön test, son test değerleri, zaman grup etkileşiminde ve gruplar arasında fark olup olmadığını belirlemek amacıyla Repeated Measures ANOVA tasarımı modeli uygulanmıştır. Araştırmanın sonucunda elde edilen bulgulara göre kontrol ve deney grubunun dikey sıçrama, 30 metre sprint, durarak uzun atlama, T testi, bacak kuvveti, bel kuvveti ön test ve son test ölçüm değerlerinde; kontrol ve deney grubunun zaman grup etkileşiminde ve gruplar arası değerlerde istatistiksel anlamlı bir farklılık olduğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak erkek adölesan dönemde voleybola yeni başlayan sporcularda voleybol antrenmanıyla birlikte yapılan pliometrik antrenmanın sporcuların sürat, dikey sıçrama, durarak uzun atlama, çeviklik, sırt ve bacak kuvveti parametreleri geliştirdiği ve pliometrik antrenmanın alternatif kuvvet antrenmanı olarak kullanılabileceği belirlenmiştir.
Referanslar
Arslan, Ö. (2004). Sekiz haftalık pliometrik antrenman programının 14-16 yaş grubu bayan kısa mesafe koşucuların bazı fiziksel ve fizyolojik parametrelerine etkisi. Yayınlanmamış Yüksek lisans tezi, Gazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Beden Eğitimi ve Spor Anabilim Dalı, Ankara.
Aslan, C., Hürmüz, K., & Karakollukçu, M. (2015). Voleybol 1. ligde oynayan erkek sporcuların belirlediği fiziksel, yönlendirme ve motorik yerleşim kurgusu. İnönü Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 2(3), 1-13. https://izlik.org/JA29YC92UR
Ateş, M., & Ateşoğlu, U. (2007). Pliometrik antrenmanın 16-18 yaş grubu erkek futbolcuların üst ve alt ekstremite kuvvet parametreleri üzerine etkisi. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 5(1), 21-28. https://doi.org/10.1501/Sporm 0000000123
Atkinson, G., & Nevill, A. M. (1998). Statistical methods for assessing measurement error (reliability) in variables relevant to sports medicine. Sports Medicine, 26(4), 217-238. https://doi.org/10.2165/00007256-199826040-00002
Baena-Raya, A., Soriano-Maldonado, A., Rodríguez-Pérez, M. A., García-de-Alcaraz, A., Ortega-Becerra, M., Jiménez-Reyes, P., & García-Ramos, A. (2021). The force-velocity profile as determinant of spike and serve ball speed in top-level male volleyball players. PLoS One, 16(4), e0249612. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0249612
Balsalobre-Fernández, C., Glaister, M., & Lockey, R. A. (2015). The validity and reliability of an iphone app for measuring vertical jump performance. Journal of Sports Sciences, 33(15), 1574-1579. https://doi.org/10.1080/02640414.2014.996184
Bayraktar, B. (2008). Voleybolcularda sağ ve sol bacak yapılarının beceri farklılıklarına göre planlanmış pliometrik antrenmanın çift bacak performansına etkisi. Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
Bergkamp, T. L., Niessen, A. S. M., den Hartigh, R. J., Frencken, W. G., & Meijer, R. R. (2019). Methodological issues in soccer talent identification research. Sports Medicine, 49(9), 1317-1335. https://doi.org/10.1007/s40279-019-01113-w
Berriel, G. P., Schons, P., Costa, R. R., et al. (2021). Correlations between jump performance in block and attack and the performance in official games, squat jumps, and countermovement jumps of professional volleyball players. Journal of Strength and Conditioning Research, 35(1), 64-69. https://doi.org/10.1519/JSC.0000000000003858
Çalışkan, O. (2013). Özel düzenlenmiş pliometrik antrenmanların atletizm yapan (11-13 yaş) çocukların aerobik ve anaerobik güçlerine etkisi. Yüksek lisans tezi, Aksaray Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı, Aksaray.
Canlı U., Bayru M. (2020). The effect of lower and upper extremity plyometric exercise program on maximal strength and body fat ratio of young basketball players. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 14(3),374-390.
Challoumas, D., & Artemiou, A. (2018). Predictors of attack performance in high-level male volleyball players. International Journal of Sports Physiology and Performance, 13(9), 1230-1236. https://doi.org/10.1123/ijspp.2018-0125
Diallo, O., Dore, E., Duche, P., & Van Praagh, E. (2001). Effects of plyometric training followed by a reduced training programme on physical performance in prepubescent soccer players. Journal of Sports Medicine and Physical Fitness, 41(3), 342.
Forthomme, B., Croisier, J. L., Ciccarone, G., Crielaard, J. M., & Cloes, M. (2005). Factors correlated with volleyball spike velocity. American Journal of Sports Medicine, 33(10), 1513-1519. https://doi.org/10.1177/0363546505274935
Göktaş, E., & Türkmenoğlu, İ. (2022). The effect of eight-week pliometric exercises on some motoric properties of 14-17 years old soccer players: Sekiz haftalık pliometrik egzersizlerin 14-17 yaş futbolcuların bazı motorik özelliklerine etkisi. Journal of Human Sciences, 19(2), 112-132. https://doi.org/10.14687/jhs.v19i2.6193
Göllü, G. (2006). 14-16 yaş kız ve erkek basketbol öğrencilerinde iki aylık sadece pliometrik veya pliometrik ile yaygın interval antrenman programının birlikte uygulamasının fizyolojik değerlere etkisi. Yüksek lisans tezi, Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Fizyoloji Ana Bilim Dalı, Eskişehir.
Güzel, Ö. (2020). 8 haftalık seçilmiş pliometrik antrenman programının kadın voleybolcularda dikey sıçrama ve çeviklik üzerine olan etkilerinin araştırılması. Yayınlanmamış Yüksek lisans tezi, Giresun Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı, Giresun.
Hammami, M., Gaamouri, N., Suzuki, K., Shephard, R. J., & Chelly, M. S. (2020). Effects of upper and lower limb plyometric training program on components of physical performance in young female handball players. Frontiers in Physiology, 11, 1-10. https://doi.org/10.3389/fphys.2020.01028
Hançerlioğulları, B. (2020). 6 haftalık pliometrik ve core egzersizlerinin bireysel ve takım sporcularında denge faktörü üzerine etkisi. Yüksek lisans tezi, İstanbul Gelişim Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Antrenörlük Eğitimi Ana Bilim Dalı, Hareket ve Antrenman Bilim Dalı, İstanbul.
İpek, Z., & Ziyagil, M. A. (2010). Erkek ve bayan voleybolcuların fiziksel özellikleri ve fizyolojik kapasitelerinin sedanterlerle karşılaştırılması. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 4(2), 12-16.
Koç, H., & Gökdemir, K. (1997). EUROFIT test bataryası ile 14-16 yaş grubu hentbolcuların bazı fiziksel ve fizyolojik parametrelerinin değerlendirilmesi. Gazi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 2(2), 16-24.
Koyuncuoğlu, A., Şanlı, B., & Aslan, S. (2024). Genç bayan voleybolcularda sekiz haftalık pliometrik antrenmanın kas kuvveti, sıçrama performansı, denge ve çeviklik üzerine etkisi. Social Mentality and Researcher Thinkers Journal, 9(77),5072-5089. https://doi.org/10.29228/smryj.73038
Lancaster, S., & Teodorescu, R. (2008). Athletic fitness for kids (1st Ed.). Human Kinetics.
Meylan, C., Cronin, J., Oliver, J., Hughes, M., & Manson, S. (2014). An evidence-based model of power development in youth soccer. International Journal of Sports Science & Coaching, 9(5), 1241-1264.
Özbar, N., Duran, D., Duran, S., & Köksalan, B. (2020). 8 haftalık pliometrik antrenmanın 13-15 yaş erkek futbolcularda sürat, çeviklik ve kuvvet performansı üzerine etkisi. Düzce Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 10(2), 194-200. https://doi.org/10.33631/duzcesbed.609220
Özer, M. K. (2013). Fiziksel uygunluk (4. Baskı). Nobel Yayınevi.
Ramirez-Campillo, R., Álvarez, C., García-Hermoso, A., Ramírez-Vélez, R., Gentil, P., Asadi, A., ... & Izquierdo, M. (2018). Methodological characteristics and future directions for plyometric jump training research: a scoping review. Sports Medicine, 48(5), 1059-1081. https://doi.org/10.1007/s40279-018-0870-z
Ramirez-Campillo, R., Moran, J., Chaabene, H., Granacher, U., Behm, D. G., Garcia-Hermoso, A., & Izquierdo, M. (2020). Methodological characteristics and future directions for plyometric jump training research: A scoping review update. Scandinavian Journal of Medicine & Science in Sports, 30(6), 983-997. https://doi.org/10.1007/s40279-018-0870-z
Roth, R., Donath, L., Kurz, E., Zahner, L., & Faude, O. (2017). Absolute and relative reliability of isokinetic and isometric trunk strength testing using the Isomed-2000 dynamometer. Physical Therapy in Sport, 24, 26-31 https://doi.org/10.1016/j.ptsp.2016.11.005
Sadak, E. (2018). 12-14 yaş kız voleybol sporcularına uygulanan statik denge antrenmanlarının dikey sıçrama üzerine etkisi. Yüksek Lisans Tezi, Fırat Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı, Elazığ.
Şahin, M. (2023). Genç bayan voleybolcularda sekiz haftalık pliometrik antrenmanın kas kuvveti, sıçrama performansı, denge ve çeviklik üzerine etkisi. Yüksek lisans tezi, Balıkesir Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı, Balıkesir.
Samur, D. (2002). Erkek voleybolcularda pliometrik antrenmanın fiziki, fizyolojik parametreler ile sıçrama kuvveti ve performansa etkisi. Yayınlanmamış Yüksek lisans tezi, Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Beden Eğitimi Ve Spor Anabilim Dalı, Sivas.
Sattler, T., Hadžić, V., Dervišević, E., & Markovic, G. (2015). Vertical jump performance of professional male and female volleyball players. Journal of Strength and Conditioning Research, 29(6), 1486-1493. https://doi.org/10.1519/JSC.0000000000000781
Sheppard, J. M., Cronin, J. B., Gabbett, T. J., McGuigan, M. R., Etxebarria, N., & Newton, R. U. (2008). Relative importance of strength, power, and anthropometric measures to jump performance of elite volleyball players. Journal of Strength and Conditioning Research, 22(3), 758-765. https://doi.org/10.1519/JSC.0b013e31816a8440
Sheppard, J. M., Gabbett, T. J., & Stanganelli, L. C. (2009). An analysis of playing positions in elite men’s volleyball: Considerations for competition demands and physiologic characteristics. Journal of Strength and Conditioning Research, 23(6), 1858-1866. https://doi.org/10.1519/JSC.0b013e3181b45c6a
Sheppard, J., Newton, R., & McGian, M. (2007). The effects of accentuated eccentric load on jump kinetics in high-performance volleyball players. International Journal of Sports Science and Coaching, 2(3), 267-273.
Singh, J., Raza, S., & Mohammad, A. (2011). Physical characteristics and level of performance in badminton: A relationship study. Journal of Education and Practice, 2(5), 6-9.
Stolen, T., Chamari, K., Castagna, C., & Wisløff, U. (2005). Physiology of soccer. Sports Medicine, 35(6), 501-536. https://doi.org/10.2165/00007256-200535060-00004
Uzun, R., & Eriş, F. (2021). Ergen erkek badmintoncularda pliometrik antrenmanların denge ve bazı motorik özellikler üzerindeki etkisinin araştırılması. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 23(1), 94-106. https://izlik.org/JA37UG87FL
Voelzke, M., Stutzig, N., Thorhauer, H. A., & Granacher, U. (2012). Promoting lower extremity strength in elite volleyball players: Effects of two combined training methods. Journal of Science and Medicine in Sport, 15(5), 457-462. https://doi.org/10.1016/j.jsams.2012.02.004
Wattie, N., Schorer, J., & Baker, J. (2015). The relative age effect in sport: A developmental systems model. Sports Medicine, 45(1), 83-94. https://doi.org/10.1007/s40279-014-0248-9
Weldon, A., Duncan, M. J., Turner, A., Sampaio, J., Noon, M., Wong, D., & Lai, V. W. (2021). Contemporary practices of strength and conditioning coaches in professional soccer. Biology of Sport, 38(3), 377-390. https://doi.org/10.5114/biolsport.2021.99328
Wilson, J. M., & Flanagan, E. P. (2008). The role of elastic energy in activities with high force and power requirements: A brief review. Journal of Strength and Conditioning Research, 22(5), 1705-1715. https://doi.org/10.1519/JSC.0b013e31817ae4a7
Wood, R. (2001, Ocak 1). The sports fitness, nutrition and science resource. Topend Sports. https://www.topendsports.com/index.htm
Yarayan, M. T., & Müniroğlu, S. (2020). Sekiz haftalık pliometrik antrenman programının 13-14 yaş grubu futbolcularda dikey sıçrama, çeviklik, sürat ve kuvvet parametreleri üzerine etkisi. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 18(4), 100-112. https://doi.org/10.33689/spormetre.679445
Zorba, E., & Saygın, Ö. (2009). Fiziksel aktivite ve fiziksel uygunluk (2. Baskı). İstanbul.
İndir
Yayınlanmış
Nasıl Atıf Yapılır
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2026 Sportif Bakış: Spor ve Eğitim Bilimleri Dergisi
Bu çalışma Creative Commons Attribution 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
